Students and Academics of All Countries, Unite! :-)

Realistycznie o szpiegostwie

Z racji objęcia swoimi ramami problematyki bezpieczeństwa przemysłowego ["Wykonanie niektórych projektów władz Rzeczypospolitej Polskiej, administracji rządowej i samorządowej, banków państwowych i innych państwowych jednostek organizacyjnych – w tym projektów gospodarczych, a także realizacja zadań wykonywanych na podstawie przepisów prawa (zwanych dalej zadaniami), zwłaszcza dotyczących obronności i bezpieczeństwa państwa - może wiązać się z dostępem do informacji niejawnych. Podobnie może być w przypadku kontraktów zagranicznych, realizowanych przykładowo przez Sojusz Północnoatlantycki lub Unię Europejską. Przedsiębiorcy, jednostki naukowe i jednostki badawczo-rozwojowe, które zamierzają ubiegać się, ubiegają się o udział w realizacji takich projektów lub są zobligowane przepisami prawa do realizacji zadań, muszą spełnić określone wymagania w zakresie ochrony informacji niejawnych. Zbiór takich wymagań objęty jest pojęciem 'bezpieczeństwo przemysłowe'". ( http://www.bip.abw.gov.pl/index.php?id=10 )], temat niniejszy bardziej od pozostałych tematów bezpieczeństwa informacji ( http://www.lemant.user.icpnet.pl/tad/ester4.html ) nadaje się do kompleksowego potraktowania w nim tego kontrowersyjnego problemu towarzyszącego nam od początku zajęć ( http://fedcba.ning.com/group/bi/forum/topics/naturalna-potrzeba ).

Dobrym wprowadzeniem do dyskusji zdawał się być wykład Fredericka Hitza [Why Spy? Espionage in an Era of Uncertainty ( http://www.youtube.com/watch?v=oB1bKyUx4yw )], jeden z setek wykładów na serwisie YouTube EDU ( http://www.youtube.com/edu ), wykorzystanie którego to serwisu rekomenduje nam najnowsze wydanie e-mentora [Interaktywnie.com: Edukacyjne wideo w jednym miejscu ( http://www.e-mentor.edu.pl/artykul_v2.php?numer=29&id=627 )]. Tak przynajmniej wynikałoby ze spisu treści książki Hitza ( http://search.barnesandnoble.com/Why-Spy/Frederick-Hitz/e/978031235... ). Niestety, z omawianego wykładu raczej nie dowiemy się tego, czym jest szpiegostwo w obecnym stuleciu. Trudno wręcz oprzeć się wrażeniu, że Frederickowi Hitzowi zależy bardzo na tym, aby świat o amerykańskim wywiadzie przemysłowym wiedział równie mało, jak on sam (swoją nazbyt ostentacyjnie, a zatem - niezbyt udolnie, demonstrowaną niewiedzą) o chińskim i indyjskim wywiadzie przemysłowym (01:07:42/01:25:42-01:09:14/01:25:42). A my, korzystając z ogólnie dostępnych materiałów internetowych, ile możemy dowiedzieć się o proporcji zadań spoczywających na współczesnych organizacjach wywiadowczych, z amerykańskimi włącznie, i tym samym o zadaniu w postaci gromadzenia i analizowania informacji o potencjale gospodarczym konkurentów do sprawowania przywództwa we współczesnym świecie i w poszczególnych jego regionach? Czy na podstawie zdobytej w ten sposób wiedzy gotowi bylibyście o przepływie szpiegowskich informacji od państwowych organizacji wywiadowczych do przedsiębiorstw i instytucji badawczo-rozwojowych sektora prywatnego "dukać" podobnie, jak w powyższym fragmencie swoich wykładowych odpowiedzi na pytania słuchaczy czyni to nazbyt "dyplomatycznie" Frederick Hitz?

1 member likes this

Replies to This Discussion

Permalink Reply by Anna Tuszyńska on June 9, 2009 at 3:34pm

Na wstępie zacznę do definicji szpiegostwa, a mianowicie szpiegostwo według wikipedii jest to forma działalności wywiadowczej - zdobywanie informacji stanowiących tajemnice i przekazywanie ich wywiadowi. W większości krajów świata szpiegostwo na rzecz obcego państwa jest przestępstwem kryminalnym zagrożonym najwyższymi karami.
Na stronie http://www.iniejawna.pl/pomoce/szpieg.html znalazłam ciekawy artykuł odnoszący się do szpiegostwa gospodarczego. W tym artykule można znaleźć kilka urządzeń używanych w szpiegostwie z małymi opisami. Na końcu przedstawione zostały uwarunkowania prawne dotyczące przestępstw przeciwko ochronie informacji KODEKS KARNY par.168 Dz.U.97.88.553 USTAWA z dnia 6 czerwca 1997 r.
Kodeks karny(Dz. U. z dnia 2 sierpnia 1997 r.) Rozdział XXXIII Przestępstwa przeciwko ochronie informacji Art. 265.
Bez problemu udało mi się również znaleźć filmik, który opisuje naukę szpiegostwa osobiście uważam, iż jest on bardzo ciekawy ponieważ w łatwy sposób możemy się dowiedzieć i zobaczyć jak taki potencjalny szpieg jest szkolony, http://www.youtube.com/watch?v=XVCvap-cuFs&feature=PlayList&...

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on June 10, 2009 at 10:36am

Trafny wybór, Pani Anno. Skomplikowane problemy definicyjne tego obszaru cztery lata temu też przykuły uwagę jednej ze studentek studiujących pod moim kierunkiem wybrane zagadnienia prawne ( http://www.lemant.user.icpnet.pl/tad/sem6.html ). W temacie Prawo karne materialne ( http://www.lemant.user.icpnet.pl/tad/sem6t9.html ) wysłała ona poświęconą temu wiadomość [10717 Szpiegostwo w ujęciu kodeksu karnego Jan 2, 2005 3:03 pm, joanna_aleksandrowicz ( http://groups.yahoo.com/group/forthenewuniverse/message/10717 )]. Nawiasem mówiąc, w moim komentarzu do niej [11909 Pojęcie OBCEGO wywiadu Jan 22, 2005 2:01 pm, TadFromPoland ( http://groups.yahoo.com/group/forthenewuniverse/message/11909 ) też pojawia się wzmianka o artykule E. Bieńkowskiej-Higgins z czasopisma Prawo i Gospodarka.

Zauważmy jednak, że również artykuł ZAGROŻENIA ZE STRONY SZPIEGOSTWA GOSPODARCZEGO ( http://www.iniejawna.pl/pomoce/szpieg.html ) nie ułatwia nam porządkowania pojęć. Zaczyna się on od stwierdzenia "Szpiegostwo to przestępstwo polegające na zbieraniu informacji stanowiących tajemnicę państwową i przekazywaniu ich organom innego kraju", by już kilka linii dalej dodać "Szpiedzy mogą działać na zlecenie państwa lub konkurencyjnego przedsiębiorstwa". Pojęcia tajemnicy państwowej, tajemnicy służbowej i tajemnicy przedsiębiorstwa znacie. Wobec tego podkreślmy tylko, że nadal toczy się w świecie rywalizacja pomiędzy poszczególnymi państwami. Ale czy suma interesów wszystkich przedsiębiorstw działających na terenie danego państwa równa się interesowi tego państwa? Czy zatem szpiegowanie się tych przedsiębiorstw pomiędzy sobą nawzajem nie godzi w interes tego państwa i dopiero włączenie się do tej "konkurencyjnej gry" przedsiębiorstwa z terenu innego państwa (zauważcie, że cały czas nie piszę o przedsiębiorstwach sektora państwowego, ale o przedsiębiorstwach prywatnych) skłania stosowne organy danego państwa do wytoczenia zarzutu szpiegostwa? Często każe to spojrzeć na relacje pomiędzy polskimi przedsiębiorstwami prywatnymi z jednej strony i Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Służbą Kontrwywiadu Wojskowego z drugiej strony w sposób wybiegający daleko poza przyznawanie świadectwa bezpieczeństwa przemysłowego. Czy tak daleko, jak to sugeruję w komentarzach [ZARZĄDZANIE ZAUFANIEM A ZARZĄDZANIE BEZPIECZEŃSTWEM oraz ROLA ABW W ZARZĄDZANIU ZAUFANIEM ( http://www.e-mentor.edu.pl/komentarze.php?numer=26&id=576 )] do artykułu Wiesława M. Grudzewskiego, Ireny K. Hejduk, Anny Sankowskiej Rola zarządzania zaufaniem we współczesnej gospodarce ( http://www.e-mentor.edu.pl/artykul_v2.php?numer=26&id=576 )?

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on June 11, 2009 at 6:37am

Nie wiem, ilu z Was już obejrzało pięć części filmu dokumentalnego ( http://www.youtube.com/watch?v=hDfCul0B2rk , http://www.youtube.com/watch?v=_AJr_fOG8xM , http://www.youtube.com/watch?v=uOz_owfL9mk , http://www.youtube.com/watch?v=XVCvap-cuFs , http://www.youtube.com/watch?v=_Qbjn6HCrZw ) zarekomendowanego nam w odniesieniu do części czwartej (dlaczego akurat ta część, Pani Anno?). Biorąc jednak pod uwagę, że będzie tych widzów wielu, chciałbym spróbować wraz z Wami wszystkimi oddzielić w nim sensacyjki od szczegółów przydatnych w studiowaniu Bezpieczeństwa informacji ( http://triton.cs.put.poznan.pl/platon/files/opisyPrzedmiotow/ib_dzi... ).

Zacznę od części pierwszej. Już we fragmencie 6:50/9:58-7:11/9:58 pojawiają się jakże pięknie ilustrujące wątek dyskusyjny Zasada need-to-know ( http://fedcba.ning.com/group/bi/forum/topics/zasada-needtoknow ) zdania: "Ames'a skierowano do Centrum Antynarkotykowego CIA żeby ograniczyć jego dostęp do ściśle tajnych materiałów. W czerwcu '93 roku agenci FBI przeszukali jego biuro. Znaleźliśmy szereg dokumentów, które nie wydawały się mieć związku z jego pracą w Centrum Antynarkotykowym". Przy okazji, czy tamten surveillance expert (8:12/9:58) swoją wypowiedzią zachęcił Was do włączenia się w prace grupy Technology for Homeland Security ( http://fedcba.ning.com/group/bs )? Mnie on utwierdził w przekonaniu, że jest to obszar bezpieczeństwa, którym spośród trzech kierunków studiów bezpieczeństwo narodowe, bezpieczeństwo wewnętrzne, inżynieria bezpieczeństwa, kompetentnie zająć się może tylko inżynieria bezpieczeństwa. A co sądzicie o tamtej "śmietnikowej" końcówce części pierwszej? Czyż nie jest ona kolejnym dowodem na słuszność stosowania się do zaleceń dokumentu studiowanego przez nas na zajęciach laboratoryjnych? W tym przypadku chodziłoby o temat Zarządzanie systemami i sieciami ( http://www.lemant.user.icpnet.pl/tad/ester4p-4.html ). Osobom, które nawet pod koniec semestru przejawiają niechęć do wertowania tego dokumentu, cytuję poniżej stosowny fragment.

Zaleca się rozważenie następujących kwestii:
a) bezpiecznego i pewnego sposobu przechowywania i niszczenia nośników zawierających informacje wrażliwe, np. przez spopielenie
PN-ISO/IEC 17799 Technika informatyczna. Techniki bezpieczeństwa. Praktyczne zasady zarządzania bezpieczeństwem informacji. Copyright by PKN, Warszawa 2007, s. 56

No tak, mógł Ames używać dla sporządzanych przez siebie notatek rozpuszczalnego w wodzie papieru, o którym mowa na przejściu od części drugiej do trzeciej, ale nie mówcie mi znowu, że do funkcjonowania na tym poletku nie przygotowano Was wystarczająco dobrze tym razem na Nauce o materiałach ( http://triton.cs.put.poznan.pl/platon/files/opisyPrzedmiotow/ib_dzi... ).

Ponieważ ów pięcioczęściowy film dokumentalny bez wątpienia jest opisem minionej, na szczęście, zimnej wojny, warto na koniec przytoczyć poniżej uzasadniające nasze wysiłki zdanie z witryny Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego.

Nie spełnił się więc, wieszczony po zakończeniu „zimnej wojny", spadek znaczenia obaw przed szpiegostwem.
http://www.abw.gov.pl/index@option=com_content&task=view&id...

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on February 12, 2011 at 9:05am

Przed przystąpieniem do studiowania tego fragmentu przedmiotu przez trzeci już rocznik studentów studiów stacjonarnych inżynierii bezpieczeństwa pozwolę sobie zaproponować wypełnienie braku powyższych pięciu części filmu dokumentalnego pięcioczęściówką poniższą.

Aldrich Ames - The Spy Who Betrayed America (1/5) http://www.youtube.com/watch?v=mQuMouTzzZo
Aldrich Ames - The Spy Who Betrayed America (2/5) http://www.youtube.com/watch?v=ghiJM7n9TZc
Aldrich Ames - The Spy Who Betrayed America (3/5) http://www.youtube.com/watch?v=aooGu8Omzng
Aldrich Ames - The Spy Who Betrayed America (4/5) http://www.youtube.com/watch?v=MrmxgKtFHTM
Aldrich Ames - The Spy Who Betrayed America (5/5) http://www.youtube.com/watch?v=EX7uM0yvYt8

Natomiast usunięcie z witryny internetowej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego ( http://www.abw.gov.pl ) strony ze zdaniem Nie spełnił się więc, wieszczony po zakończeniu „zimnej wojny", spadek znaczenia obaw przed szpiegostwem. chciałbym skomentować postawieniem ważnego, a niepokojącego nas pytania: Czyżby było to odzwierciedleniem dojścia przez ABW do wniosku, że rzeczywiście spełnił się, wieszczony po zakończeniu „zimnej wojny", spadek znaczenia obaw przed szpiegostwem? ;-)

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on February 12, 2011 at 5:51am

Jak to często w Internecie bywa, dzisiaj pod adresem http://www.youtube.com/watch?v=XVCvap-cuFs , zamiast filmiku polecanego nam przez Annę Tuszyńską, mamy smutną notkę "Ten film wideo został usunięty przez użytkownika. Przepraszamy za usterki". Mam nadzieję, że ta dokumentalna dwuczęściówka [THE RECRUIT - Spy School: Inside the CIA Training Program, 1 of 2 ( http://www.youtube.com/watch?v=IaqazWEvRGc ), THE RECRUIT - Spy School: Inside the CIA Training Program, 2 of 2 ( http://www.youtube.com/watch?v=I_kdewVFbsY )] choć w części zrekompensuje jego brak. Miłośników dziesiątej muzy nie muszę nawet odsyłać do fabularnej wersji tego filmu [The recruit ( http://www.imdb.com/title/tt0292506/ )], prawda?

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on February 12, 2011 at 11:01pm

Zdradzę Wam, za co kocham Internet. Od nadania powyższego komentarza minęło około 17 godzin. Z tego 9 godzin muszę odjąć, gdyż towarzyszyłem w tym czasie żonie w czasie zakupów w IKEA. Kolejne dwie przypadły na obejrzenia omawianego filmu. W sumie więc, na wejście w posiadanie filmu The recruit poświęciłem nie więcej niż 6 godzin. I jak tu nie kochać Internetu? :-)

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on February 13, 2011 at 7:09am

Ale, do rzeczy. Tytułem zachęty do dokładnego przestudiowania przez Was wszystkich urządzeń technicznych zademonstrowanych w tym filmie, oto klatka filmowa numer 51116 (pojawiająca się w trzydziestej piątej minucie trzydziestej pierwszej sekundzie tego blisko dwugodzinnego filmu)

. Z pewnością zainteresuje Was, odzwierciedleniem jakiej odpowiedzi, której udzieliła Layla Moore, na jakie pytanie, które zadał jej James Douglas Clayton, był to wynik. :-)

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on September 13, 2009 at 4:39pm

Liczę na to, że podanie tego wyodrębnionego fragmentu [01:07:42/01:25:42-01:09:14/01:25:42

Find more videos like this on Multilingual Studies at a Distance

] ułatwi następnym rocznikom studentów Inżynierii bezpieczeństwa ustosunkowywanie się do problemu podniesionego przeze mnie pięć miesięcy temu w głosie inicjującym niniejszą dyskusję.

Permalink Reply by Damian Wałęsa on May 28, 2010 at 7:26pm

Szpiegostwo jest zjawiskiem z którym możemy się spotkać codziennie. Jest jednym z głównych problemów z którymi borykają się firmy. Zatrudniają pracowników, którzy tak naprawdę reprezentują konkurencję. Chcą zdobyć zaufanie kierownictwu, uzyskać awans,aż w końcu uzyskają dostęp do ściśle tajnych dokumentów firmy, które chcą następnie wykorzystać na korzyść konkurencji. Korzyścią dla takiego szpiega może być specjalna premia od przedsiębiorstwa dla jakiego tak naprawdę pracuje, czy możliwość uzyskania awansu po uporaniu się z konkurencją.
Poruszony tu został przypadek szpiegostwa w ABW,ale nie zapominajmy, że występują także przypadki szpiegostwa o charakterze międzynarodowym. Przykładem może być przypadek Youssefa Al Ashmawy, pracownika saudyjskiej firmy komputerowej a obecnie oskarżonego o szpiegostwo dla Egiptu ( http://pl.globalvoicesonline.org/2008/12/arabia-saudyjska-oskarza-e... ).

Istnieją również przypadki walki dwóch podobnych firm, np. Fiat oraz Great Wall Motor gdzie oba te koncerny nawzajem się oskarżają o szpiegostwo.Powodem jest podobieństwo między modelami samochodów ( http://moto.onet.pl/1579313,1,fiat-oskarzony-o-szpiegostwo,artykul.... ).

Firmy nie są w stanie wyeliminować tego zagrożenia, ponieważ nie wiedzą, że ktoś się zatrudnił w danej firmie jako szpieg. Natomiast mogą prowadzić różnego typu szkolenia, aby uświadomić jego uczestnikom realność tego zagrożenia. Dlatego na koniec dorzucam link ze szkoleniem dotyczącego szpiegostwa gospodarczego i metod ochrony zasobów informacyjnych organizacji ( http://www.prolearning.pl/pl/szkolenia?sobi2Task=sobi2Details&c... ).

Permalink Reply by Dorota Mieszała on May 30, 2010 at 7:08pm

Szpiegostwo we współczesnym świecie stało się narzędziem do zdobywania informacji, a jak wiadomo, kto posiada informacje i potrafi je dobrze wykorzystać, posiada też i władzę. Szczególnie dochodowe stało się szpiegostwo gospodarcze, które dostarcza informacji o nowych technologiach. Jak rozległy jest to problem gospodarki w USA i ile straciła ona pieniędzy możemy się przekonać na tej stronie - http://www.economicespionage.com/Introduction.html

Przed szpiegostwem gospodarczym nie można się całkowicie obronić, ale istnieje wiele sposobów, aby ograniczyć ryzyko. FBI (http://www.fbi.gov/hq/ci/economic.htm) proponuje zrobić to w sześciu krokach:

1. Recognize there is a real threat.
2. Identify and valuate trade secrets.
3. Implement a definable plan for safeguarding trade secrets.
4. Secure physical trade secrets and limit access to trade secrets.
5. Confine intellectual knowledge.
6. Provide ongoing security training to employees.

Szpiegostwo jest przestępstwem i podlega karze. Przekonał się o tym inżynier pracujący w wielkim amerykańskim przedsiębiorstwie i sprzedawał tajemnice do Chin (http://www.youtube.com/watch?v=isaBhlz0fOg&NR=1 , http://www.goldenline.pl/forum/1050448/byly-inzynier-boeinga-skazan... ).

Moim zdaniem surowe kary za szpiegostwo mogą prowadzić do jego zmniejszenia. Firmom po prostu powinno przestać się to opłacać.

Permalink Reply by Tadeusz Lemańczyk on May 30, 2010 at 8:17pm

Pani Doroto, chciałbym w imieniu całej naszej społeczności instytutowej, a już wkrótce - wydziałowej, podziękować za wskazanie tej witryny internetowej ( http://www.economicespionage.com/index.html ). Na jej stronie internetowej Economic Espionage Education and Training ( http://www.economicespionage.com/Education&Training.htm ) najlepiej widać, jak splatają się ze sobą trzy kierunki studiów uprawiane w ramach naszej społeczności: Zarządzanie, Logistyka, Inżynieria Bezpieczeństwa ( http://www.fem.put.poznan.pl/node/37 ). Zarządzanie jest dzisiaj rzeczywiście zarządzaniem kryzysowym ( http://www.crisismanagement.com/ ). A w przezwyciężaniu tego permanentnego kryzysu niemałą rolę odgrywają właśnie wszystkie te pytania rozpoczynane od "How to" ( http://www.economicespionage.com/Education&Training.htm ). Z prawdziwą przyjemnością będę Wam w kontynuowanych przez Was studiach inżynierii bezpieczeństwa oferował takie przedmioty jak Organizacja i funkcjonowanie systemów bezpieczeństwa ( http://fedcba.ning.com/group/oifsb ) oraz Współczesne problemy bezpieczeństwa ( http://fedcba.ning.com/group/wpb ), a niektórym z Was być może nawet Seminarium dyplomowe ( http://fedcba.ning.com/group/sd ).

Permalink Reply by Agnieszka Kucharska on Friday

"Szpiegostwem określa się próbę uzyskania dostępu do tajnych informacji przy użyciu niedozwolonych środków. Wiedza uzyskana w ten sposób, ma pomóc w osiągnięciu niewymiernych korzyści w walce politycznej, walce o władzę, konkurencji militarnej, gospodarczej i naukowej. Szpiedzy mogą działać na zlecenie państwa lub konkurencyjnego przedsiębiorstwa." (http://www.verfassungsschutz.brandenburg.de/cms/detail.php/lbm1.c.3...)

Już sama wzmianka o środkach niedozwolonych zwraca naszą uwagę na nielegalny charakter szpiegowania. W pełni się zgadzam z faktem zaostrzenia kar, na korzyść zmniejszenia tej działalności. A jeśli chodzi o opłacalność bądź nieopłacalność, to po pierwsze nie chodzi tu tylko o firmy, ale również m.in. władze państw i po drugie - normy i wytyczne powinny w jasny, zdecydowanie dobitny i skuteczny sposób informować o działaniach karnych podjętych przez organy prawne w związku z wykrytym szpiegostwem.

Zdobywanie informacji jest głównym celem szpiega. Co później z nimi zrobi, to już zależy 'dla kogo' pracuje. Za to celem bezpieczeństwa informacji jest m.in. ochrona danych przed szpiegami. Jak się często okazuje, zabezpieczenie ważnych informacji przed ich wykradaniem nie jest wcale takie proste. Chociaż spoglądając na to z drugiej strony - może i zabezpieczenia są bardzo dobrze, ale szpiedzy, ich metody i dojścia są jeszcze lepsze .. ? Tutaj akurat jest przykład o niekompetencji i zdecydowanie nikłej ochronie danych dotyczących państwa rosyjskiego: "Podobnie jak w Polsce, także w Rosji rekordy popularności bije strona internetowa „nasza-klasa” (rosyjski odpowiednik nazywa się Odnokłassniki.ru). Jedna z agencji informacyjnych podliczyła, że na podstawie wpisów, zamieszczonych na portalu można ustalić miejsca dyslokacji jednostek Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej." (http://labuszewska.blog.onet.pl/Szpieg-w-naszej-klasie,2,ID304016387,n)

PS.: Mata Hari, czyli legenda o super szpiegu (http://www.konflikty.pl/a,364,Czasy_najnowsze,Mata_Hari_czyli_legen...), (http://news.bbc.co.uk/2/hi/special_report/1999/01/99/wartime_spies/...).